Ewolucja zagrożeń środowiskowych wymaga nowej wiedzy, dlatego Zarząd Infrastruktury Wodnej, wychodząc naprzeciw wyzwaniu, organizuje unikalne wydarzenie przeznaczone dla uczniów krakowskich szkół średnich. Panel edukacyjny pod nazwą. „Nieprzemakalni – powódź pod kontrolą” odbędzie się w poniedziałek 18 maja 2026 r. w godzinach 9:00–13:00, w prestiżowej Sali Teatralnej Nowohuckiego Centrum Kultury (al. Jana Pawła II 232).
Dlaczego warto uczestniczyć w wydarzeniu?
Świat, który znaliśmy, zmienia się na naszych oczach. Ekstremalne ulewy i powodzie błyskawiczne niegdyś zdarzające się raz na dekadę, dziś potrafią sparaliżować ulice w kilka minut. Czy Kraków jest przygotowany na scenariusz, w którym Wisła i miejska kanalizacja powiedzą „dość”? Reakcją na mnożące się w tej tematyce pytania jest spotkanie edukacyjne z udziałem ekspertów „Nieprzemakalni – powódź pod kontrolą”. Panel powstał, by wyposażyć młodzież w praktyczną wiedzę o konsekwencjach zmian klimatu, kulisach zarządzania kryzysowego oraz nowoczesnych strategiach ochrony naszego miasta. Intencją spotkania jest zbudowanie w młodym pokoleniu przekonania, że przyszłość środowiska i naszej bezpiecznej przystani w lokalnym klimacie zależy w znacznej mierze od naszych prostych, codziennych działań.
Co nas czeka podczas wydarzenia?
Przy udziale zaproszonych ekspertów:
• przeanalizujemy problematykę globalnego ocieplenia przez pryzmat krakowskich ulic. Dowiesz się, jak zmiany klimatu zmieniają cykl hydrologiczny i dlaczego „deszcze stulecia” stają się codziennością. Poznasz strategie, które pozwalają miastom przetrwać ekstremalne ulewy;
• spojrzymy na miasto jako na żywy organizm. Omówimy wpływ betonu i gęstej zabudowy na bezpieczeństwo zlewni Wisły. Przypomnimy historyczne wielkie fale, by lepiej zrozumieć, jakie uwarunkowania techniczne i hydrologiczne decydują o dzisiejszym ryzyku;
• poznamy system ratowniczy – od technologii po działanie oraz kulisy operacji ratunkowych
i zarządzania kryzysowego. Przeanalizujemy rolę służb, przepisy prawne oraz wykorzystanie nowoczesnych technologii w walce z żywiołem;
• dowiemy się jak zamienić lęk w działanie, biorąc udział w sesji poświęconej budowaniu odporności psychicznej młodzieży – poznamy mechanizmy radzenia sobie ze stresem klimatycznym oraz sposoby na budowanie proekologicznej postawy bez paraliżującego strachu;
• podsumujemy działania reagowania na poziomie instytucjonalnym i społecznym. Pokażemy jak Kraków koordynuje służby i jakie zadania stoją przed każdym z nas! Dowiemy się, w jaki sposób mieszkaniec staje się kluczowym ogniwem w budowaniu odpornego i bezpiecznego miasta;
• otworzymy debatę na temat odpowiedzialności mieszkańców za podejmowane decyzje,
w których ignorują kontekst środowiskowy.
• poznamy ofertę edukacyjną organizatora wydarzenia oraz partnerów wydarzenia (Krakowskie Centrum Edukacji Klimatycznej, Wodociągi Miasta Krakowa, Doradczynie ds. Klimatu i Środowiska, Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego).
Szczegółowy program i agenda wydarzenia:
- 9:00 – przywitanie przybyłych gości oraz wystąpienie przedstawicieli Kancelarii Prezydenta Urzędu Miasta Krakowa;
- 9:20 – projekcja edukacyjnego materiału filmowego „Przyczyny powodzi”;
- 9:35 – wystąpienie – dr hab. Anita Bokwa, prof. UJ, klimatolog, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Jagielloński.
Tematyka wystąpienia: „Zmiana klimatu a wzrost zagrożenia powodziami” – dotyczy powiązań między globalnym ociepleniem, zmianą klimatu a rosnącym ryzykiem powodzi, ze szczególnym uwzględnieniem ekstremalnych opadów atmosferycznych i ich konsekwencji w obszarach zurbanizowanych. Omówienie zjawisk klimatycznych, które wpływają na cykl hydrologiczny, zwiększając częstotliwość i intensywność opadów,
a także przedstawienie narzędzi i strategii, które są potrzebne, aby zminimalizować skutki powodziowych zdarzeń;
- 10:00 – wystąpienie – dr hab. inż. Bartłomiej Rzonca, prof. UJ, hydrolog, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.
Tematyka wystąpienia: „Powodzie w Krakowie – mechanizmy i historia” – omawia zarówno mechanizmy powstawania powodzi miejskich, jak i powodzi wielkoskalowych,
ze szczególnym uwzględnieniem uwarunkowań hydrologicznych i przestrzennych Krakowa. Wskazuje, w jaki sposób urbanizacja, uszczelnienie terenu oraz sytuacja retencyjna zlewni Wisły wpływają na lokalne i regionalne ryzyko powodziowe, a także prezentuje przebieg najbardziej znaczących historycznych wezbrań rzeki w mieście;
- 10:25 – przerwa;
- 10:35 – projekcja archiwalnej relacji filmowej Państwowej Straży Pożarnej
w Opolu „Powódź 2024”; - 10:45 – wystąpienie – kpt. mgr Tomasz Pytel, wykładowca, Wydział Kształcenia Zawodowego, Taktyka Działań Ratowniczych, Szkoła Aspirantów Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie.
Tematyka wystąpienia: „Działania ratownicze podczas klęsk żywiołowych – wybrane zagadnienia i ich problematyka” – stanowi kompleksową analizę organizacji i realizacji operacji ratunkowych w obliczu katastrof naturalnych, z naciskiem na regulacje prawne, role służb oraz strategie zarządzania ryzykiem, szczególnie w kontekście powodzi. Omawiane zagadnienie podkreśla wyzwania systemowe, integrację technologii oraz potrzebę prewencyjnych działań w Polsce;
- 11:05 – wystąpienie – Beata Kulig Gołąbek – psycholog, Doradczyni ds. klimatu i środowiska, Wydział Środowiska, Klimatu i Powietrza, Urząd Miasta Krakowa.
Tematyka wystąpienia: „Woda przychodzi falą. Strach wraca falami… Jak ogarniać emocje i wracać do równowagi po kryzysie” – skupia się na wpływie sytuacji kryzysowych, takich jak powodzie, na psychikę i codzienne funkcjonowanie. Omówione zostaną naturalne reakcje emocjonalne i fizjologiczne, z naciskiem na narażenie młodzieży na stres związany ze zmianami klimatu. Przedstawione zostaną mechanizmy reagowania oraz praktyczne strategie i techniki radzenia sobie ze stresem, pomagające odzyskać poczucie kontroli, budujące odporność psychiczną i motywujące do proekologicznych działań;
- 11:30 – wystąpienie – Piotr Solak, Referat Ochrony Przeciwpowodziowej
i Przeciwpożarowej, Wydział Bezpieczeństwa i Zarządzania Kryzysowego.
Tematyka wystąpienia: „Zagrożenie powodziowe Krakowa w aspekcie zarządzania kryzysowego” – przedstawienie ryzyka powodziowego w Krakowie oraz sposób, w jaki miasto organizuje i realizuje działania reagowania na powódź. Omawia nie tylko uwarunkowania techniczne i hydrologiczne zagrożenia, ale także system instytucjonalny, koordynację służb ratowniczych oraz rolę mieszkańców, w tym młodzieży, w budowaniu odporności miasta na zdarzenia powodziowe;
- 11:55 – debata młodzieży z udziałem przedstawicieli Stowarzyszenia Mówców oraz młodzieży z krakowskich szkół średnich;
- 12:30 – zapoznanie się z ofertą stoisk edukacyjnych zlokalizowanych przed salą widowiskową (Krakowskie Centrum Edukacji Klimatycznej, Wodociągi Miasta Krakowa, Zespół Doradczyń ds. Klimatu i Środowiska, Zespół Parków Krajobrazowych, Zarząd Infrastruktury Wodnej).
- 13:00 – zakończenie.
